Stress, angst, verdriet of boosheid kunnen je behoorlijk in de weg zitten. Soms hangen deze gevoelens samen met iets wat je hebt meegemaakt. Soms spelen ze op door een situatie waar je op dit moment middenin zit, of door iets waar je tegenop ziet.

Als zulke gevoelens blijven terugkomen, wil je daar graag vanaf. Je wilt niet steeds opnieuw dezelfde spanning ervaren of het gevoel hebben dat je geen grip hebt op je emoties.

Een bekende manier om ingrijpende ervaringen te verwerken is EMDR. Als opgeleid EMDR-therapeut weet ik hoe waardevol deze behandeling kan zijn. Daarnaast ben ik Ontstress Teacher van LIVE THE CONNECTION in het ABC van Ontstressen. In dit blog vertel ik je meer over het ABC: een praktisch verwerkingsproces waarmee je zelf situaties kunt verwerken die spanning en vervelende gevoelens oproepen. Zodra je het proces beheerst, kun je het ook in je dagelijks leven toepassen.

Kan het ABC van Ontstressen een alternatief zijn voor EMDR?

Ja, het ABC van Ontstressen kan voor veel situaties een praktische mogelijkheid zijn naast EMDR. Met beide manieren van werken kun je situaties verwerken die spanning en heftige gevoelens oproepen. Het verschil zit vooral in de manier waarop je dat doet. EMDR is een uitgebreid onderzochte behandeling waarbij je doorgaans met een therapeut werkt. Het ABC van Ontstressen is een praktisch verwerkingsproces dat je, zodra je het beheerst, ook zelfstandig kunt toepassen in je dagelijks leven.

Welke manier het beste past, hangt af van je situatie en je persoonlijke behoeften. Hieronder lees je hoe het ABC van Ontstressen werkt, waarin het verschilt van EMDR en wanneer je het kunt toepassen.

1. EMDR en het ABC van Ontstressen: twee manieren om te verwerken

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) is een wetenschappelijk onderbouwde behandelmethode die wordt ingezet bij traumatische en andere ingrijpende ervaringen. Je werkt samen met een daarvoor opgeleide therapeut aan een herinnering die nog steeds spanning of andere vervelende gevoelens oproept.

Tijdens de behandeling richt je je op de herinnering, terwijl je bijvoorbeeld met je ogen een bewegende vinger volgt of op een andere manier afwisselende prikkels krijgt aangeboden. Hierdoor kan de manier waarop je de herinnering ervaart veranderen. De herinnering blijft bestaan, maar kan minder spanning oproepen.

Het ABC van Ontstressen is een praktisch verwerkingsproces waarmee je leert om zelf situaties te verwerken die angst, verdriet, boosheid of andere vervelende gevoelens oproepen.

Dat kunnen situaties uit het verleden zijn die je nog steeds bezighouden, situaties die op dit moment spelen of situaties waar je tegenop ziet en die je in de toekomst verwacht.

Vaak speelt daarbij een gevoel van controleverlies een rol: je hebt iets meegemaakt, maakt iets mee of ziet iets aankomen waarbij je het gevoel hebt dat je weinig invloed hebt of de controle verliest.

Met het ABC verwerk je de situatie op een andere manier in je brein. Daardoor kan het gevoel dat aan de situatie gekoppeld is veranderen en kan de spanning die je daarbij ervaart afnemen.

2. Wat maakt het ABC van Ontstressen zo bijzonder?

Een belangrijk voordeel van het ABC van Ontstressen is dat je het proces zelf leert toepassen. Je bent dus niet voor iedere situatie afhankelijk van een afspraak bij een therapeut.

Wanneer je de stappen eenmaal kent, kun je ze gebruiken op momenten dat je merkt dat iets je raakt. Bijvoorbeeld wanneer je opziet tegen een gesprek, wanneer een gebeurtenis uit het verleden je nog bezighoudt of wanneer je na een drukke dag veel spanning ervaart.

Er zijn nog meer kenmerken die het ABC bijzonder maken:

Je kunt er op verschillende momenten mee aan de slag.
Je kunt werken met gebeurtenissen uit het verleden, situaties die nu spelen en dingen die je in de toekomst verwacht. Denk bijvoorbeeld aan een vervelende herinnering, een conflict dat nog steeds spanning geeft of een gesprek waar je tegenop ziet.

Je hoeft niet uitgebreid in een pijnlijke herinnering te duiken.
Bij het ABC richt je je op een concrete situatie die spanning oproept. Je hoeft niet hetzelfde soort herbeleven te doorlopen als bij EMDR. De situatie hoeft niet uitgebreid opnieuw verteld of doorleefd te worden om ermee aan de slag te gaan.

Je leert een vaardigheid die je kunt blijven gebruiken.
Het ABC is niet alleen bedoeld voor één specifieke gebeurtenis. Je leert de stappen zelf toepassen wanneer je merkt dat een situatie spanning of vervelende gevoelens oproept. Zo krijg je een praktisch hulpmiddel in handen voor je dagelijks leven.

Je kunt vaak snel verschil merken.
In mijn ervaring ervaren de meeste mensen bij het ABC van Ontstressen al binnen enkele minuten een duidelijke afname van de spanning.

3. Wanneer kan het ABC van Ontstressen een alternatief zijn voor EMDR?

Het ABC van Ontstressen kan interessant zijn wanneer je merkt dat situaties spanning of emoties oproepen en je daar zelf mee aan de slag wilt.

Bijvoorbeeld wanneer:

• Gebeurtenissen uit het verleden je nog steeds bezighouden of ongewenste reacties oproepen.
• Je angst, verdriet of boosheid ervaart door iets wat is gebeurd.
• Je veel spanning ervaart door een situatie die op dit moment speelt.
• Je opziet tegen iets wat mogelijk nog gaat gebeuren.
• Je merkt dat je snel overprikkeld raakt of veel stress ervaart.
• Je graag een praktisch proces wilt leren dat je zelfstandig kunt toepassen.

Ook bij traumatische ervaringen kun je het ABC van Ontstressen toepassen. Het is dus niet alleen bedoeld voor alledaagse stressmomenten. Bij het verwerken van een herinnering uit je jeugd kun je het goed toepassen. Is het echter een heftig trauma, dan kan het extra veiligheid geven om dit onder begeleiding van een therapeut te doen. Zeker bij ernstige of aanhoudende klachten kan professionele begeleiding waardevol zijn bij het toepassen van het ABC van Ontstressen.

4. Is het ABC van Ontstressen dan hetzelfde als EMDR?

Nee, de twee manieren van werken hebben een andere werkwijze. Bij EMDR werk je onder begeleiding van een behandelaar met een ingrijpende herinnering en afwisselende prikkels. Bij het ABC leer je zelf de stappen toepassen om een situatie op een andere manier in je brein te verwerken.

Beide manieren van werken kunnen ervoor zorgen dat een herinnering of situatie minder spanning oproept. Het verschil zit vooral in de manier waarop je ermee werkt en de mate waarin je het proces zelfstandig kunt toepassen.

EMDR is uitgebreid wetenschappelijk onderzocht en heeft een stevige plek binnen de behandeling van trauma. Het ABC van Ontstressen is een praktisch verwerkingsproces dat ik mensen leer om hen te helpen bij het verwerken van situaties die stress en vervelende gevoelens oproepen.

Vanuit mijn opleiding tot EMDR-therapeut weet ik hoe waardevol EMDR kan zijn bij het verwerken van traumatische ervaringen. Tegelijkertijd zie ik in mijn praktijk hoeveel mogelijkheden het ABC van Ontstressen biedt. Het spreekt me aan dat mensen hiermee leren om ook zelfstandig aan de slag te gaan met situaties die spanning en emoties oproepen.

Het ABC van Ontstressen hoeft EMDR niet te vervangen. Het kan wel een laagdrempelige mogelijkheid zijn voor mensen die zelf willen leren werken aan hun stress en emoties. En voor wie na begeleiding een praktisch proces in handen wil hebben om zelfstandig verder te kunnen.

Hoe ik het ontstressen ontdekte

In 2015 had ik zelf te maken met langdurige burn-outklachten. Ik was voortdurend moe, raakte snel overprikkeld en de combinatie van de zorg voor mijn jonge zoontje en mijn dementerende moeder werd me te veel. Mijn lichaam trok uiteindelijk hard aan de noodrem.

Tijdens mijn zoektocht naar herstel ontdekte ik het ontstressen. Tot mijn verrassing merkte ik tijdens het toepassen van het ontstressen dat de intense stress rondom een toen heftig spelende situatie binnen enkele minuten sterk afnam. Ik voelde me direct een stuk lichter.

Dat betekende natuurlijk niet dat mijn burn-outklachten meteen verdwenen waren. Maar het liet me wel ervaren dat het gevoel dat aan een situatie gekoppeld is, kan veranderen. In de weken daarna merkte ik dat mijn energie terugkwam toen ik het dagelijks meerdere keren toepaste en dat mijn verdere burn-outklachten drastisch afnamen.

Ik heb uitgebreider beschreven hoe ik deze manier van werken ontdekte en wat het voor mijn herstel betekende in mijn blog De resetknop bij mijn burn-out.

Inmiddels gebruik ik het ABC van Ontstressen ook in mijn praktijk. Ik vind het bijzonder om anderen te laten ervaren dat ze niet machteloos hoeven te blijven wanneer stress of emoties de overhand nemen. De afgelopen tien jaar heb ik veel mensen met het ABC van Ontstressen kunnen helpen om hun stressniveau te verlagen. Hun ervaringen kun je op deze pagina teruglezen.

Wat werkt sneller: het ABC van Ontstressen of EMDR?

Er is niet één antwoord op de vraag welke manier van werken sneller is. Dat hangt af van de klachten die je ervaart, wat de klachten veroorzaakt en hoe jij de werking ervaart.

EMDR is een wetenschappelijk onderbouwde behandelmethode voor traumatische en andere ingrijpende ervaringen. De werking ervan is uitgebreid onderzocht. Het ABC van Ontstressen is een praktisch verwerkingsproces waarmee je leert zelf situaties te verwerken die spanning en vervelende gevoelens oproepen.

In mijn ervaring ervaren de meeste mensen bij het ABC van Ontstressen al binnen enkele minuten een duidelijke afname van de spanning. Dat maakt het een interessante mogelijkheid wanneer je op een praktische manier aan de slag wilt met stress en emoties. Hoe snel en hoeveel verandering iemand ervaart, verschilt natuurlijk per persoon, per situatie en hoeveel je het toepast.

Beide manieren van werken hebben hun eigen mogelijkheden. Het ABC van Ontstressen biedt vooral het voordeel dat je leert hoe je het proces zelf kunt toepassen, ook op momenten dat je niet bij een therapeut bent.

Zelf aan de slag met jouw stressklachten?

Misschien loop je al langere tijd rond met veel stress, spanning of heftige emoties. Misschien merk je dat bepaalde gebeurtenissen je blijven achtervolgen, dat je snel overprikkeld raakt of dat je steeds minder goed kunt ontspannen. Je hoeft niet te blijven leven vanuit spanning, onrust of voortdurend ‘aan’ staan.

In mijn traject Diepgaande Rust leer ik je hoe je jezelf terugbrengt naar een staat van rust en ontspanning. Je leert het ABC van Ontstressen toepassen op jouw persoonlijke stressklachten. Je gaat aan de slag met de situaties die bij jou spanning en emoties oproepen, zodat je deze op een andere manier kunt verwerken. Zo werk je niet alleen aan het verminderen van de spanning, maar ook aan meer rust en ruimte in jezelf.

Wil je weten of Diepgaande Rust bij jou past? Neem gerust contact met me op voor een kennismaking.

Over Else Diependaal

Ik begeleid als psychosociaal therapeut en coach mensen die veel stress ervaren, blijven piekeren of zich onzeker voelen in contact met anderen. Samen werken we aan meer rust, zekerheid in jezelf en de vrijheid om jezelf te zijn.

Ik ben opgeleid tot EMDR-therapeut en daarnaast Ontstress Teacher van LIVE THE CONNECTION in het ABC van Ontstressen. Naast cursussen verzorg ik ook workshops om het ABC van Ontstressen aan te leren.

Mijn individuele sessies worden door veel zorgverzekeraars vanuit de aanvullende verzekering gedeeltelijk vergoed.

Meer lezen over het ABC van Ontstressen:

• Amygdala kalmeren: zo verwerk je stress anders
• Hoe werkt het ABC van Ontstressen
• Geen herinnering, maar wel een trigger
• Wat is het effect van jezelf ontstressen?

Veelgestelde vragen over het ABC van Ontstressen en EMDR:

• Kan ik het ABC van Ontstressen combineren met EMDR?
  Ja, dat kan heel goed. Waar EMDR een therapeut-geleid traject is voor specifieke, zware trauma’s, is het ABC van Ontstressen een dagelijkse zelfhulptool. Je kunt het ABC van Ontstressen perfect gebruiken om de spanning op te vangen die in de dagen tússen de EMDR-sessies door omhoogkomt, zodat je direct weer rust ervaart.
• Moet ik bij het ABC van Ontstressen precies weten waar mijn stress vandaan komt?
  Nee, dat hoeft niet altijd. Bij EMDR is een heldere, bewuste herinnering aan het trauma noodzakelijk om de behandeling te starten. Het ABC van Ontstressen is toe te passen zonder dit te weten. Je kunt direct het onderbewuste communiceren en het zenuwstelsel weer tot rust brengen. Je kunt de methode dus succesvol inzetten bij vage angstgevoelens, stress of onrust, zelfs als je de exacte oorzaak niet weet. Ik leer mensen hoe ze zo het ABC van Ontstressen kunnen toepassen in mijn trajecten.
• Hoe snel werkt het ABC van Ontstressen vergeleken met EMDR?
  Een herbeleving bij EMDR kan tijdens een sessie langdurig en emotioneel zwaar zijn, waarna de verwerking in de hersenen nog dagen doorwerkt. Met wat ik je leer in mijn trajecten ga je met het ABC van Ontstressen ook naar de kern van de stressreactie, maar leer je de opgekomen spanning doorgaans binnen 5 minuten volledig los te laten en je zenuwstelsel zo te kalmeren.